Güneş (Solar) Enerjisi » Türkiye’de Enerji Teknolojisi Seçiminde Baz Alınacak Temel Kriterler

Rüzgar Türbinleri İçin Elektrik Üretim Maliyetleri

admin — Tue, 13 Oct 2009 14:44:46 +0000

Rüzgar türbinleri için yakıt maliyeti yoktur ve rüzgar bedavadır. Projenin maliyeti ödendikten sonra sadece işletme ve bakım maliyetleri söz konusudur. Yatırım maliyeti toplam maliyetin %75 ila %90 ‘ını oluşturmaktadır.

Yatırım maliyeti – güç santrallarının inşaatı ve şebekeye bağlanması
İşletme maliyetleri – tesisin işletilmesi, yakıtının sağlanması ve bakımı
Finansmanı – yatırımcı ve bankalara geri ödeme maliyeti

Türbin maliyeti kW güç başına halen 600-900 ECU’dur. Projenin hazırlanması ve tesis etme maliyetleri kW başına 200-250 ECU daha eklemektedir. Bu rüzgar türbinlerinin toplam maliyetini kW kurulu kapasite başına 1000 ECU’ya ulaştırmaktadır.

Rüzgar enerjisi geliştirmenin işletme maliyetleri üretilen kWh elektrik başına yaklaşık 1-2 ECU mertebesindedir. Bu maliyet arazi kirası, bakım ve sigorta primlerini kapsamaktadır.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi

Fosil Yakıtların Yakılması

admin — Tue, 13 Oct 2009 14:11:34 +0000

Fosil yakıtların yakılması sağlığımıza zarar vermekte ve gezegenimizi tahrip etmektedir. Özellikle petrol ve kömür yakılması duman ve asit yağmuruna katkıda bulunmakta, ve ciğerlerimize yerleşen kurumlu ince parçacıkların en büyük nedeni olmakta, ve on binlerce yurttaşlarımızın yaşam sürelerini kısaltmaktadır. Fosil yakıt tüketimi aynı zamanda dünya iklimini bozan kirleticilerin ana kaynağıdır. Karbondioksit (CO2) kömür, petrol ve (daha az ölçüde) doğal gaz yanması sonucu kaçınılmaz olarak oluşan bir yan üründür. Sonuç olarak, bu gazın atmosfer içindeki konsantrasyonu endüstri devriminden bu yana %30 artmıştır ve bilim adamları küresel iklime insan etkisinin izlenebilir olduğu sonucuna varmışlardır. Karbondioksit ve diğer sera gazlarının süregelen birikimi enfeksiyon hastalıklarının giderek yayılması , daha sık ve ciddi ısı dalgaları, fırtınalar, kuraklık, sel ve deniz seviyelerinin yükselmesi sonucu kıyıların su baskınına uğraması , ekonomik ve sosyal yıkım riskleri oluşturan ekosistemlerin tahribi dahil olmak üzere pek çok olumsuz etkileri ile insan sağlığını ve varlığını tehdit etmektedir.

Dünyanın her yerindeki hükümetler halen CO2 ve diğer sera gazlarının emisyonlarına bağlayıcı limitler koymak amacıyla müzakereler yapmaktadır. Atmosferdeki CO2 gazları fazlalığının kaldırılmasında doğal süreçler çok yavaş ilerleyeceğinden, kapsamlı, zamanında, ve sürekli bir emisyon azaltma taahhüdü gerekmektedir.

Diğer tüm enerjiler arasından yenilenebilir enerji en ümit verici yolu göstermektedir. Hükümetlerin mütevazı araştırma destekleri ve birçok kendini adamış girişimcinin katkısıyla güneş, biyokütle, rüzgar ve jeotermal enerji kaynakları son 20 yılda daha ucuz ve daha güvenilir hale gelmiştir. 1980 ve 90lı yıllarda hepsi önemli iç pazarlar geliştirmişler ve 21. Yüzyılın başlamasıyla temiz ve yenilenebilir enerji her zamandan daha önemli hale gelmiştir.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi

Konutlarda ve Ofislerde Enerjinin Tasarrufu

admin — Tue, 13 Oct 2009 14:09:20 +0000

1973 yılında ilk petrol krizi enerji sorununu gündeme getirdiğinde ısıtma, soğutma ve aydınlatma için eşdeğer hizmetin teminiyle birlikte, konut ve ticari binaların daha az enerji kullanımını sağlayacak tekniklerin bulunması üzerine arayışlara özel ilgi gösterilmiştir. Geliştirilen tasarımlar ve cihazlar sadece geliştirilmiş enerji etkinliği açısından değil, aynı zamanda iyileştirilmiş yangın güvenliği, düşük bakım maliyetleri, daha sessiz çalışma, daha dayanıklı malzemeler, daha hızlı pişirme süreleri ve duyguları rahatlatacak doğal aydınlatmanın daha yaygın kullanımı gibi diğer faydaların sağlanmasında da başarılı olmuştur.

Ne yazık ki, verimli teknolojilere Türkiye’de fazla ilgi gösterilmemiştir. Türkiye’nin sanayi, konut ve ulaşım sektörlerinde toplam enerji tüketiminin % 50 sinden az olmamak üzere önemli bir enerji tasarrufu potansiyeli bulunmaktadır.

Bununla beraber karar vericiler genelde daha çok enerji kullanmakla övünürler ve kişi başına daha çok enerji kullanmayı, verimliliği göz ardı ederek, endüstriyel kalkınmanın bir göstergesi olarak açıklarlar.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi

Enerjinin Geleceği

admin — Tue, 13 Oct 2009 13:33:32 +0000

Şimdiye kadar enerji kullanımı hakkındaki tüm kararlar maliyet ve mevcudiyet üzerine dayandırılıyordu. Şimdi, fosil yakıtlardan kaynaklanan karbon emisyonları küresel iklim değişimine neden olmaya başlayınca, çevresel endişeler giderek önem kazanmaya başlamaktadır. Dünya fosil yakıtlarından vazgeçmek durumundadır, fakat ülkelerin endüstri ve hükümetleri bu yönde gidişe karşı direnmektedir. Her ne kadar rüzgar enerjisi dünyadaki en hızlı büyüyen enerji kaynağı olsa da, hala çok ufak bir katkıda bulunmaktadır. Gelecek on yıl için planlanan 665 360 MW yeni güç kapasitesinin %60 ı kömür, gaz ve petrolden sağlanacaktır. Yeni kapasitenin yarısından çoğu Asya’daki enerji büyümesinden kaynaklanacaktır. Doğal gaz giderek artan ölçüde elektrik üretmek üzere kullanılacaktır. Gaz türbinlerinin verimi son yıllarda artmış ve doğal gaz fiyatları düşmüştür. Ucuz olmaları ve kurulup işletilmeleri kolay olduğundan, elektrik şirketleri doğal gaz santrallarını kısa-dönemli güvenli bir seçenek olarak görmektedir. Gaz arzının “gaza koşuş” u desteklemek üzere yeterli olup olmayacağı ise ileride görülecektir. Elektrik üretimi için kömür yakılması, üretilen birim enerji başına en fazla miktarda, sera gazları ve diğer zehirli emisyonları üretmektedir. Yeni ve daha katı emisyon yönetmelikleri, doğal gaz ve yenilenebilir enerji gibi daha temiz seçeneklerin elektrik üretiminde pazar paylarını artırmaları ile, kömürün gelecekteki kullanımını sınırlandırabilir. Aynı zamanda füzyon gücüne sürekli bir ilgi ve araştırma çalışmaları bulunmaktadır. Füzyon milyonlarca derecelik sıcaklıklar ürettiğinden, füzyon gücünün geliştirilmesinde en büyük zorluk reaksiyon ısısının tutulmasıdır.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi

Dünyada Mevcut Enerji Kullanımı

admin — Tue, 13 Oct 2009 13:30:41 +0000

Modern enerji çağında temel değişimler, 1970li yıllarda OPEC ülkeleri endüstrileşmiş ülkelerin ekonomileri üzerindeki güçlerini kavradıklarında, ortaya çıktı. Bunun sonucunda yakıt fiyatları bir gecede tavana vurdu ve sürekli ucuz, sürekli daha çok enerji arzı ani bir sona ulaşır göründü. Ama 1980li yılların ortalarında yeni arz şirketleri OPEC’ in pazar payını azaltınca petrol fiyatları düştü ve OPEC ’in birliği parçalandı. Modern enerji sahnesindeki bir diğer aktör nükleer enerjidir. 40 yıl önce varolmayan bir sanayi bugün üretiminin zirvesindedir. Ama,aynı zamanda, bu endüstri sönmektedir. Yeni siparişler 20 yıl önce son bulmuştur, ve yaşlanan reaktörler ömürlerinin sonuna gelmiş, birer birer kapatılmaktadır. 1970li yıllarda yüksek fosil yakıt fiyatları ve uygun devlet politikaları sonucunda yenilenebilir enerji kullanımı da artmıştır. Hidroelektrik güç en büyük yenilenebilir enerjidir. Onu sanayide ve konutlarda ısı, buhar, ve güç üretmek için yakılan ve taşıtlarda kullanılmak üzere etanol yakıtına dönüştürülen biyokütle enerjisi izlemektedir. Nükleer ve yenilenebilir enerjilerin katkılarına rağmen dünya hala fosil enerji çağında bulunmaktadır. Fosil yakıtlar – kömür, petrol ve doğal gaz – birincil enerji kaynaklarıdır. Elektrik üretiminde kömür egemendir, petrol taşıma yakıtları üzerinde neredeyse tekeldir, ve doğal gaz, gelişmekte olan ülkelerde biyokütle enerjisinin önemli katkısı ile, kışın ısıtma için kullanılan en yaygın yakıttır. Küresel bazda dünyanın birincil enerjisinin, biyokütle %13ünü sağlarken, %75ini fosil yakıtlar sağlamaktadır.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi

Neden Nükleer Güç Santrallarına Yatırım Yapmamalıyız

admin — Tue, 13 Oct 2009 13:27:30 +0000

Nükleer santrallar, fosil yakıt santralları gibi gaz emisyonlarına neden olmasalar da, kendilerine özgü çevre riskleri oluşturmaktadır. İnsan ve mekanik arızaların birleşimi binlerce insanın ölümü, yüz binlerce insanın yaralanması, geniş arazilerin radyoaktif kirlenmesi ve milyarlarca dolarlık zararla sonuçlanabilmektedir. Güvenlik konularına ek olarak nükleer santrallar kullanılmış yakıt çubukları ve diğer radyoaktif atıkları nedeniyle sorun olmaya devam etmektedir. Amerikan nükleer santralları 1995 yılına kadar yaklaşık 32 000 ton yüksek- seviyeli radyoaktif atık üretmiştir. Radyoaktifliği binlerce yıl devam eden bu atıkların çevreden uzaklaştırılmasının bir yolunu bulmanın zor olduğu kanıtlanmıştır.

Çevresel sorunların dışında, nükleer endüstriyi esas vuran ekonomisidir. 1998’de Amerika’daki nükleer santralların yaklaşık %40’ı kısa dönem pazar fiyatının üstünde güç ürettiler. Washington Uluslararası Enerji Grubunun bir çalışması Amerika ve Kanada’nın toplam nükleer kapasitesinin %37si rekabet yüzünden kapatılacağını öngörmektedir.

Kuruluşunun 26. yılında kapatılan Maine Yankee reaktörü, nükleer güç santrallarıyla üretilen gücün ne kadar pahalı olduğuna bir örnektir. Bu santralın sökülmesinin maliyeti çok yüksek olduğundan, bulunan çözüm bu güç santralının kısımlarının veya tamamının nükleer santralların yeni müşterilerine satılmasıdır. Almanya tüm nükleer reaktörlerini kapatmaya karar vermiştir. Fakat önemli olan bu işlem için kaç yıl gerekeceğidir. Almanya teknik kapasitesi ve finansal kaynaklar ile bu atıklardan 20-25 yıldan önce kurtulamamaktadır. Bu aynı duruma başka ülkelerin düşmemesi için yeterli bir uyarıdır.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi

Enerji Teknolojisinde Uluslararası Anlaşmaların Kısıtları ve Gerekleri

admin — Tue, 13 Oct 2009 13:23:36 +0000

Türkiye fosil yakıtların yakılmasından kaynaklanan sera gazı emisyonlarını sınırlandırmak üzere Birleşmiş Milletler tarafından Cumhurbaşkanımızın katıldığı Rio Zirvesinde imzaya açılan İklim Değişikliği Konvansiyonu Çerçeve Anlaşmasını bu güne kadar imzalamamıştır. Türkiye’nin anlaşmaya taraf olmadığı için aktif olarak katılmadığı Rio, Kyoto, Buenos Aires ve Bonn toplantılarında oluşan kararlar, halen fosil yakıtlara olan bağımlılığımız ile birleşince, Türk ekonomisini olumsuz etkileyecek kısıt ve yaptırımlar ortaya çıkabilecektir. Fosil yakıtların (kömür, akaryakıt ve doğal gaz) kullanımını içeren herhangi bir enerji yatırımı BM İklim Değişimi Çerçeve Anlaşması taslaklarını bugün için olmasa da gelecek yıllar için göz önünde bulundurmalıdır.

Türkiye yerel kirliliğe ve küresel iklim değişikliğine neden olan bu fosil yakıt teknolojileri ve ilgili altyapılara, örneğin petrol ve doğal gaz boru hatlarına, yatırım yapmayı kabul edecek düzeyde acelesi olduğunu düşünmektedir. Dünyanın tüm ülkeleri bu emisyonları azaltmaya çalışırken ve emisyon izinleri ticaretinin müzakereleri sürerken, Türkiye sera gazlarının emisyonunu artıracak yatırımlarda bulunmaktadır. Bizim kuşağımız ve kesinlikle gelecekteki kuşaklar bu göz ardı edişin bedelini ödeyeceklerdir.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi

Enerji Projelerinde Ulusal Çıkarlar

admin — Tue, 13 Oct 2009 13:11:29 +0000

Bir ülkenin karar vericileri, ulusal çıkarlara öncelik vererek ülkelerinin gelecekteki enerji sistemini geleceğin bilgileri ile planlamak üzere, karar destek modelleri ile donatılmamışlarsa, enerji sektöründeki yatırımlar ticaret önerileri ve onların çıkarlarını temsil eden yabancı karar vericiler tarafından yönlendirilir.Bugün için Türkiye’ye önerilen nükleer güç santralları kurulması ve akaryakıt ile doğal gaza bağımlılık seçenekleridir. Bu seçeneklerle bile bir yatırım düşünüldüğünde Ruslarla birlikte yapılmakta olan Mavi Akım projesinden de görüleceği üzere Türk Sanayiinin bu yatırımlarda yer alması pek mümkün olamamaktadır.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi

Enerji projesi için toplam maliyetler

admin — Tue, 13 Oct 2009 11:59:03 +0000

Her enerji projesi için toplam maliyetler beşikten mezara tüm maliyetleri kapsamalıdır.Örneğin, DECON senaryosuna göre, ABD’de son zamanlarda kapatılan Maine Yankee Nükleer Güç Santralının sökülmesinin maliyeti 2 Milyar Dolardır. Aynı santralın 1972 yılındaki yatırım maliyet 231 Milyon Dolardır. Karar vericiler Türkiye’de kurmayı kararlaştıracakları nükleer santralların nasıl söküleceğine ilişkin bir plana da sahip olmalıdırlar.

Toplumsal Maliyetler

admin — Tue, 13 Oct 2009 11:51:30 +0000

Enerji yatırımlarında toplam proje maliyeti hesaplanırken toplumsal maliyetlerin göz önüne alınmıyor olması, geçmişin sorunlu teknolojilerinin gelişmekte olan ülkelere taşınmasının temel nedenidir.Her teknoloji yatırımı için toplumsal maliyetler, doğal çevre ve insan sağlığına yapılan tahribatının ekonomik değeri olarak, toplam yatırım maliyetine eklenmelidir. Örneğin bir kömürlü termik santraldan elektrik üretmenin toplumsal maliyeti ABD doları üzerinden 4 cent /kWh mertebesindedir.

Dr. Tanay Sıdkı Uyar

Kocaeli Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi

Yeni ve Yenilenebilir Enerji Kaynak ve Teknolojileri Araştırma Birimi